Znaczenie imienia: zwycięzca ludu (nikē – zwycięstwo, dēmos – lud)

Fakty biblijne

Nikodem był faryzeuszem i jednym z przywódców żydowskich (J 3,1). Ewangelia Jana przedstawia go jako członka rady żydowskiej, czyli Sanhedrynu.

Po raz pierwszy pojawia się w Ewangelii Jana, gdy przychodzi do Jezusa nocą, aby z Nim rozmawiać (J 3,1-2). Podczas tego spotkania Jezus naucza go o konieczności „narodzenia się na nowo” oraz o Bożej miłości do świata (J 3,3-21). To właśnie w tej rozmowie znajdują się słowa: „Tak bowiem Bóg umiłował świat, że Syna swego jednorodzonego dał...” (J 3,16).

Nikodem pojawia się ponownie podczas sporu dotyczącego Jezusa. Gdy część przywódców chciała Go potępić, przypomniał zasadę, że człowieka nie należy osądzać bez wcześniejszego wysłuchania i zbadania sprawy (J 7,45-52). Jego wypowiedź spotkała się z krytyką pozostałych członków rady.

Po ukrzyżowaniu Jezusa Nikodem uczestniczył w przygotowaniu ciała do pogrzebu. Przyniósł około stu funtów mieszaniny mirry i aloesu, a następnie wraz z Józefem z Arymatei złożył ciało Jezusa w grobie (J 19,38-42).

Nikodem występuje wyłącznie w Ewangelii Jana. Należy do nielicznych członków żydowskiej elity religijnej wymienionych z imienia, którzy zostali przedstawieni jako życzliwie nastawieni do Jezusa.

Wersety biblijne

Jan 3,1–21; Jan 7,50–52; Jan 19,39–42

Ciekawostki

• Biblia nie informuje wprost, czy Nikodem został uczniem Jezusa. Opisuje jednak trzy wydarzenia, w których stopniowo pojawia się on coraz bliżej Jezusa: najpierw jako rozmówca, następnie jako osoba broniąca zasad sprawiedliwego osądu, a w końcu jako uczestnik Jego pogrzebu.
• Ilość wonności przyniesionych przez Nikodema była bardzo duża. Niektórzy badacze zwracają uwagę, że taki sposób pochówku przypominał pogrzeby osób cieszących się szczególnym szacunkiem.
• W tradycji chrześcijańskiej Nikodem bywa przedstawiany jako potajemny uczeń Jezusa, jednak Biblia nie używa wobec niego takiego określenia.
• Rozmowa Jezusa z Nikodemem należy do najbardziej znanych dialogów w całym Nowym Testamencie i zawiera jedno z najczęściej cytowanych zdań Biblii (J 3,16).

Zachęta do lektury

Aby poznać postać Nikodema, warto przeczytać 3., 7. i 19. rozdział Ewangelii Jana.